Навіны Аналітыка

Хто і як будзе лічыць галасы на парламенцкіх выбарах?

Хто і як будзе лічыць галасы на парламенцкіх выбарах?

3549 Праглядаў
У многіх ўчастковых выбарчых камісіях, якія будуць лічыць галасы на восеньскіх выбарах у парламент, зноў не знайшлося месца апанентам улады. З 68.900 чалавек, якія ўвайшлі ў склад названых камісій, усяго 61 прадстаўнік апазіцыйных партый. Чаму ўлады не пускаюць апазіцыянераў ва ўчастковыя камісіі?

Па словах намесніка старшыні Руху "За Свабоду" Юрася Губарэвіча, участковыя камісіі з'яўляюцца асноўным інструментам фальсіфікацыі любых выбараў у Беларусі.

- Ад таго, якія лічбы выдае старшыня камісіі, залежаць агульныя вынікі. На жаль, галасы ў нас не лічаць, і практыка мінулых гадоў паказвае, што дастаткова толькі ўдзелу двух членаў камісіі - старшыні і сакратара, каб фальсіфікаваць вынікі і ўнесці любыя лічбы ў пратакол, - канстатуе палітык. - Мы аналізавалі склад камісій у розных рэгіёнах Беларусі на працягу апошніх чатырох выбарчых кампаній. Як правіла, ва ўчастковыя камісіі ўваходзяць адны і тыя ж людзі, прадстаўнікі адных і тых жа працоўных калектываў. Яны прайшлі поўную селекцыю, падбіраліся гадамі. Кожны з іх, верагодна, даказаў сваю лаяльнасць уладзе. А калі ў камісію трапляе прадстаўнік апазіцыі, ён пачынае задаваць нязручныя пытанні, пачынае сачыць за працэсам і выносіць усю гэтую кухню фальсіфікацый на публічнае грамадскае абмеркаванне. Натуральна, ён перашкаджае ў атрыманні патрэбных вынікаў выбараў.

Юрась Губарэвіч упэўнены, што цяперашнія парламенцкія выбары не будуць адрознівацца ў лепшы бок ад папярэдніх выбарчых кампаній.

- Улада хоча захаваць гэты механізм, які дазваляе кантраляваць выбары. Бо, калі дапусціць у камісіі прадстаўнікоў апазіцыі, то ўся сістэма пачне развальвацца, - лічыць адзін з лідараў Руху "За Свабоду".

Палітолаг Аляксандр Класкоўскі вынікі фарміравання нізавых камісій з чарговым абвастрэннем адносін з Еўрасаюзам.

- Логіка ўлады такая: усё роўна па выніках гэтых выбараў добрай ацэнкі не будзе, так чаго мы будзі старацца, рабіць шырокія жэсты. Я думаю, таму і было вырашана фільтраваць больш жорстка, чым гэта было падчас ранейшых кампаній, - адзначае аналітык. - У адной з гутарак у кулуарах Мінскага форуму ў 2010 годзе я спытаў кіраўніка прэзідэнцкай адміністрацыі Уладзіміра Макея, чаму не ўключыць апазіцыю ў склад камісій? Бо ўсё роўна іх нязначная колькасць, і ў аніводной з камісій яны не будуць мець перавагі, не паўплываюць на рашэнні. Але выразнага адказу я тады не атрымаў. Маё асабістае ўражанне, улада перастрахоўваецца і не хоча стрэсаў, апублікавання нейкіх непрыемных фактаў. Таму што калі ў камісію трапляе хоць адзін прынцыповы апазіцыянер, уся ціша, роўнядзь і божая мілата парушаецца. А калі камісія складаецца з сваіх людзей, можна быць упэўненымі, што будзе патрэбны канчатковы вынік.

Палітолаг падкрэслівае, што адсутнасць у складзе камісій апазіцыянераў ўзмацняе падазрэнні ў несумленнасці выбараў.

- Кіраўнік Цэнтрвыбаркама Лідзія Ярмошына пастаянна паўтарае, што ў камісіі трапляюць апазіцыянеры-скандалісты, якія псуюць нервы і ледзь не паралізуюць працу. Таму, маўляў, іх не хочуць ўключаць у склад камісій. Але, калі ёсць парушэнні, спробы цямніць, то, натуральна, прадстаўнік апазіцыі будзе даводзіць да агульнага ведама такія факты. Гэты чалавек не можа навязаць сваю пастанову камісіі, ён проста глядзіць, бачыць, фіксуе і агалошвае. А ў трактоўцы уладаў гэта дэструктыўная дзейнасць. Атрымліваецца, што за сваю прынцыповасць апазіцыя жа і пакутуе. Улада ж абцяжарвае падазрэнні, што ёсць нешта хаваць, - лічыць Аляксандр Класкоўскі.

Па словах палітолага, улада з аднаго боку зацікаўлена ў легітымацыі выбараў, але ў той самы час ужо на стадыі фармавання камісій дае падставу сумнявацца ў справядлівасці электаральнай кампаніі.

- Уладзе і хочацца, і колецца. Вядома, быць ізгоямі непрыемна. Беларускае кіраўніцтва таксама хацела б, каб пускалі ў Еўропу, каб можна было ездзіць з візітамі, каб руку паціскалі, каб, у рэшце рэшт, можна было трапіць на Алімпіяду, пакатацца на горных лыжах. Але калі на адной шалі вагаў нейкія патэнцыйныя бонусы, а на іншай - пытанне трываласці ўлады, то перавешвае другая чара, - падкрэслівае эксперт у інтэрв'ю "Заўтра тваёй краіны". - Хоць місіі БДІПЧ АБСЕ запрашаюцца ў краіну, нягледзячы на ​​тое, што кожны раз ляцяць камяні іх агарод. Гэта нейкі элемент гульні ў дэмакратыю. Але ў выніку перавешвае жаданне ўсё трымаць пад каўпаком і правесці па звыклым жорсткім сцэнары.

Палітолаг нагадвае, што нядаўна Аляксандр Лукашэнка заклікаў сілавікоў забяспечыць парадак на гэтых выбарах.

- Для ўлады галоўнае, каб не было ніякіх спроб выходзіць на вуліцы, бунтаваць. Хоць у Беларусі няма рэвалюцыйнай сітуацыі. Парламенцкія выбары, з пункту гледжання большасці беларусаў, яйкі выедзенага не каштуюць. Ніхто і так не рвецца пратэставаць на вуліцах. Але ўлада аддае перавагу патройную надзейнасць. Каб усе гайкі былі закручаныя, і ўсё ішло строга па яе сцэнары, - мяркуе Аляксандр Класкоўскі.

Каментары наведвальнікаў

Імя: не абавязкова
E-mail: не абавязкова
Каментар:
    спіс каментароў пусты

Апошнія навіны